Waren er twee Matheussen in Middelburg?

Sint-Laurentiuskerk in Lokeren

We kennen de akte uit 1609 over Matheus van den Driessche in Middelburg, opgesteld door notaris Melchior Caen. Nu is er in Antwerpen een tweede akte opgedoken, óók uit 1609, óók over Matheus van den Driessche uit Middelburg. Maar is het dezelfde Matheus?

Overlast van de soldaten
Deze tweede Matheus van den Driessche trouwde in 1581 in Lokeren met Josyne van Lippenvelde (weduwe van Joos Bayens). Zij overleed twee jaar later. Kort daarna, zo zegt de akte, was Matheus ‘door de overlast van de soldaten genoodzaakt van daar te vertrekken naar Zeeland, waar hij sindsdien onafgebroken gewoond zou hebben.’

Ootmoedige supplicatie
Aanleiding voor de akte, een ‘ootmoedige supplicatie’ oftewel verzoekschrift, schijnt een conflict te zijn met de kinderen uit het eerste huwelijk van Josyne van Lippenvelde, Jan en Daniel Bayens. Twee jaar eerder was in Antwerpen een regeling getroffen over de achtergelaten bezittingen van Matheus in het Land van Waas, en het gebruik daarvan door de erfgenamen van zijn overleden vrouw.

Eén en dezelfde persoon?
Beide Matheussen woonden in 1609 in Middelburg. De gegevens uit de twee akten leveren geen bewijs vóór of tegen de aanname dat het om één en dezelfde persoon gaat. Wel lijkt het aannemelijk dat de tweede Matheus de vader is van Lysbets van den Driessche (geboren in Lokeren als dochter van Mattheeus van den Driessche), die op 8 mei 1594 in Middelburg trouwt met Pieter Reynvaen (geboren in Oudenaarde). (Bron: H.F. Reynvaan, Niet altijd somer. Geschiedenis van het geslacht Reynvaan (Assen 1975) 175)

Opnieuw was Jan-Willem Besuijen, vrijwilliger van het Zeeuws Archief in Middelburg, bereid om de akte volledig te transcriberen, waarvoor onze hartelijke dank!

TranscriptieAntwerpen

 

In de voetsporen van stamvader Aernout

GRIJPSKERKE – Zaterdag vond de zevende bijeenkomst plaats van de familie Van den Driest, georganiseerd door de stichting Die ‘drieste’ van den Drieschen. Locatie was dit keer dorpshuis Nimmerdor in Grijpskerke. Daarmee namen de Van-den-Driesten een duik in de geschiedenis, want in diezelfde plaats op Walcheren vestigde zich rond 1590 de oudst bekende voorvader Aernout Mattheeusen van den Driessche

“Aernout van den Driessche van Snaeskercke”, inschrijving van zijn tweede huwelijk met Maeijken Jans in het Trouwboek van Grijpskerke (1617)

Ontmoetingen met elkaar
Een kleine veertig familieleden kwamen tegen 11 uur samen in Nimmerdor, iets minder dan bij voorgaande familiebijeenkomsten. Centraal op zo’n dag staan natuurlijk de ontmoetingen met elkaar, onder het genot van koffie met een bolus en een uitgebreide lunch, allemaal in het kader van de stichtingsdoelstelling ‘het versterken van de familieband’. Maar uiteraard had het bestuur ook voor een programma gezorgd, om de dag wat structuur te geven.

Connecties
Bij de geschiedenis werd stilgestaan in de vorm van een presentatie over voorvader Aernout (±1565-1620). Uit het doopboek van Grijpskerke blijkt met welke tijdgenoten Aernout in contact stond. Ene Claes de Cnock was, net als Aernout, afkomstig uit het Vlaamse Snaaskerke en had connecties met Balthazar de Moucheron. Rond 1600 bewoonde deze koopman en reder de buitenplaats Munnikenhof, net buiten Grijpskerke. Enkele jaren later kwam Munnikenhof in eigendom van Jacob Cats.

’t Munnikenhof bij Grijpskerke. Schilderij van Willem Schellincks (1659), Zeeuws Museum, Middelburg

Aarnout Vader
De voornaam Aernout komt tegenwoordig niet meer voor in de familie Van den Driest. Wèl zijn er levende nazaten met de naam Aarnout Vader. Door de vrij strikte toepassing van vernoemingen in vroeger tijd, is het aannemelijk dat stamvader Aernout ook weer is vernoemd naar oudere voorvaders. Onlangs vond bestuurslid Marcel een vermelding van een Arnout van den Driessche in de Oost-Vlaamse plaats Wijlegem uit 1266! Het genealogisch onderzoek is dus nog lang niet afgelopen.

Quiz
Onderdeel van het programma was ook een quiz, waarmee de kennis over oude Zeeuwse gebruiksvoorwerpen en sieraden werd getest. De familieleden stortten zich vol overgave op deze quiz, uiteindelijk ging Rinus van den Driest uit Kapelle er met de eerste prijs vandoor.

Vertrouwde grond
Na de uitgebreide lunch bracht de familie (tussen de buien door) een bezoekje aan de kerk, waar bestuurslid Frans een korte toelichting gaf. Zo stonden de nakomelingen weer even op de grond die voorvader Aernout zo vertrouwd moet zijn geweest.

Natje en droogje
De dag verliep in een uitstekende sfeer in het gezellige zaaltje van Nimmerdor, waar alle familieleden tot volle tevredenheid werden voorzien van een natje en een droogje. In zijn slotwoord zei voorzitter Maarten dan ook, dat wat het bestuur betreft in het najaar 2019 de volgende bijeenkomst zal worden georganiseerd.

Akte uit 1609 volledig getranscribeerd

MIDDELBURG – De akte die de Middelburgse notaris Melchior Caen in 1609 opmaakte op verzoek van de familie Van den Driessche kent nu geen geheimen meer. Jan-Willem Besuijen, vrijwilliger bij het Zeeuws Archief heeft een volledige transcriptie van de akte gemaakt.

Beschrijving
De essentie van de akte was al wel duidelijk, dankzij de beschrijving van het Zeeuws Archief: “Akte opgemaakt voor notaris Melchior Caen te Middelburg, waarbij Jan van den Driessche en Matthijs van den Abeele namens zijn vrouw Janneke van den Driessche aan hun [schoon]vader Mattheus van den Driessche procuratie verlenen om als hun vertegenwoordiger op te treden bij de afwikkeling van de erfenis van hun oom Laureijns Rooman, overleden te Gent, 1609.”

Akte uit 1609 van notaris Melchior Caen over de familie Van den Driessche uit Middelburg

Secretaris Marcel van den Driest deed hiervoor een beroep op Leo Hollestelle van het Zeeuws Archief en via hem heeft Jan Willem-Besuijen, de even vriendelijke als ter zake kundige vrijwilliger van het archief, zich over de akte gebogen.

Oudenaarde
Overigens was notaris Caen afkomstig uit Oudenaarde. Vandaar dat hij zijn huis op de Markt nr. 8 in Middelburg ’t Wapen van Audenaerde heeft genoemd. Die plaats in Oost-Vlaanderen is van saillante betekenis, omdat ook onze wapenvoerder Johannes van den Driessche (‘Drusius’) uit die plaats afkomstig was.

Zeeuws Archief, 33.3 Verzameling Aanwinsten, inv.nr. 1985.25

 

Transcriptie 33.3-1985.25

 

IJzerwinkel Cornelis van den Driessen gelokaliseerd

hunkemollerMIDDELBURG – Voor alle Van den Driesten en aanverwanten zal een bezoekje aan de Hunkemöller in Middelburg nooit meer hetzelfde zijn! Uit onderzoek is gebleken dat in de achttiende eeuw precies op die plek de ijzer- of maljenierswinkel van Cornelis van den Driessen was gevestigd.

IJzerhandel
Cornelis verplaatste z’n zaak in 1768 van de Korte Delft naar de Lange Delft. Aan het einde van de negentiende eeuw was dit het adres van de ijzerhandel van Van den Broecke & Jutting (B 133 / 134).  Dat zijn de huidige adressen Lange Delft 55 (Hunkemöller) t/m 51.

Cruciaal
Cornelis van den Driessen leefde van 1736 tot 1790 en is een persoon van cruciaal belang in onze stamboom. Van hem is bekend dat hij het wapen voerde met als omschrijving: in zilver, zes zwarte ronde gespen. Dankzij hem hebben we dat wapen als het onze kunnen registreren.

coverManuscript
Hij is ook één van de hoofdpersonen uit het manuscript ‘Journaal eener reise’ (1789), opgetekend door Pieter Tak. In 2012 verscheen de transcriptie van dit journaal als ‘Onze Vriendelijke Republikeinse Reis’  in boekvorm, bezorgd door Marcel van den Driest.

Opnieuw aandacht voor Drusius in Vlaamse Stam

drusiuszw

Johannes van den Driessche (Drusius) 1550-1616. Portret uit 1606 door een anonieme schilder (Museum Martena in Franeker)

MERKSEM (B.) – In haar blad Vlaamse Stam publiceert de Vlaamse Vereniging voor Familiekunde opnieuw een artikel over Drusius. Het betreft de bijdrage ‘Drusius en zijn familie. Genealogische en heraldische aantekeningen (2) Addenda’, geschreven door Marcel van den Driest (1967). Centraal in het artikel staat de genealogie waartoe Johannes van den Driessche uit Oudenaarde behoort. Hij voerde, aantoonbaar in 1606, ons familiewapen.

Gepuzzel
Het eerste deel van het artikel verscheen in 2010. De gepubliceerde gegevens waren gebaseerd op onderzoek in de Staten van Goed van Oudenaarde, in de bewerking van P. van Butsele. Na veel gepuzzel slaagde Marcel erin de daaruit afgeleide stamboom aan te vullen met namen, jaartallen en data. Hierdoor zijn de directe verwanten van Drusius beter te identificeren.

Hoogleraar
Johannes van den Driessche was in zijn tijd een vooraanstaand geleerde. Hij was hoogleraar Oosterse talen op universiteiten in achtereenvolgens Oxford, Leiden (1577-1585) en Franeker (1585-1616). Toen hij van Leiden naar Franeker wilde vertrekken deed Prins Willem van Oranje een vergeefs beroep op het stads- en universiteitsbestuur van Leiden om Drusius voor de stad te behouden. Een familierelatie tussen hem en de familie Van den Driest is tot dusver niet aangetoond.

Marcel van den Driest, ‘Drusius en zijn familie. Genealogische en heraldische aantekeningen (2) Addenda’. in: Vlaamse Stam 52 (2016), nr. 4 (oktober-december 2016), 413-416.

Oproep: zijn dit ‘Van-den-Driesten?

VLISSINGEN – Op de Facebookpagina van community Walcheren (Ons Eiland) plaatste Erik de Geweldenaar de Noorman een paar foto’s. Hij weet niet wie de afgebeelde personen zijn, maar de foto zit in een kistje met daarop geschreven: Van den Driest. Wie herkent deze personen?

Oproep1

Oproep2 Oproep3

Erik de Geweldenaar de Noorman, 13 december 2015
“Niet geschoten is altijd mis:  Ben jij, of ken jij iemand met de familienaam ‘Van den Driest’

Viavia ben ik aan een opbergkist gekomen.  Op de kist staat de naam (hoeft overigens niet te betekenen dat de personen op de foto’s ook zo heten). In deze kist lagen nog 2 grote portretfoto’s met op de achterkant de tekst ‘foto’s ouders’. Op de foto staat ‘foto “Rembrandt” Roosendaal’

Misschien zijn er kleinkinderen die opa/oma herkennen? Dan wil ik graag de foto’s geven aan die familieleden, ik doe er namelijk niks mee en weggooien is zonde.”

Toreken in Gent was eigendom van Floreyns van den Driessche

TorekenGENT – Het Toreken aan de Vrijdagmarkt in Gent was vanaf 1550 in het bezit van Floreyns van den Driessche. Hij kocht het op 15 april van Lieven Petrins. Het Toreken werd ook wel Huidevettershuis genoemd, omdat het vóór 1540 dienst deed als ambachtshuis van de huidevetters (leerlooiers).

Geschil
Enkele maanden later ontstond een geschil met de buren ‘wegens het optimmeren van een winkeltje onder aan het Toreken, waardoor zij voor het uitstellen hunner koopwaren gehinderd zijn.’

Wikipedia
Deze gegevens kwamen naar voren uit het onderzoek naar onze naamgenoten. Ze zijn vandaag ook toegevoegd aan de Wikipedia-pagina over het Toreken.

Gegoeden
Van Floreyns (Floreins, Florens) is verder weinig bekend. Hij was in 1543 ook eigenaar van het Mooriaenshoofd op diezelfde Vrijdagmarkt. Het is dus duidelijk dat hij tot de ‘gegoeden’ behoorde. In dat geval is het heel aannemelijk dat hij een familiewapen voerde. Alle reden om nog eens op onderzoek uit te gaan in Gent.

Bron:
Frans de Potter, Gent, van den oudsten tijd tot heden. Geschiedkundige beschrijving der stad, dl. 6, 351-352, 354.